Arabesk müzik, Türkiye’nin toplumsal bilinçdışını ve bireysel duygu durumlarını anlamak için eşsiz bir psikolojik laboratuvardır. Bu yazıda arabesk müziğini entelektüel derinlikte ve stigmatizasyondan uzak (etik) bir perspektifte ele almaya çalıştık.…
Sosyal medya akışında veya bir yemek masasında, taban tabana zıt iki görüşün karşılaştığı bir anı hayal edin. Nabzınızın hızlandığını, yüzünüzün ısındığını ve zihninizin karşı argümanı dinlemek yerine, savunmaya veya saldırıya…
İnsan zihni, yaratılışı gereği adalet arayışına programlanmıştır. Sosyal psikolojide “Adil Dünya İnancı” (Just-World Hypothesis) olarak tanımlanan bu bilişsel önyargı, insanlara “iyilerin ödüllendirildiği, kötülerin ise cezalandırıldığı” bir evrende yaşadığını fısıldar. Ancak…
Son zamanlarda dopamin detoksu (dopamine fasting), psikoloji alanında sıkça duyulan bir kavram haline geldi. Bu uygulama beynin ödül sistemini anlık ve hızlı bir şekilde aktif hale getiren aktiviteleri azaltmanın; kaygıyı…
Sosyolog Karl Mannheim, “Kuşaklar Sorunu” adlı seminal çalışmasında, bir kuşağı tanımlayan şeyin sadece doğum yılları aralığı değil, o grubun ergenlik ve genç yetişkinlik döneminde maruz kaldığı ortak tarihsel ve travmatik…
Modern iş dünyasının en büyük yanılgılarından biri, verimliliği hala Sanayi Devrimi’nin mekanik merceğiyle tanımlamaya çalışmaktır. “Girdi” ve “çıktı” arasındaki bu doğrusal ilişki, makineler için geçerli olabilir; ancak duyguları, bilişsel kapasiteleri…
Bilişsel Bir Araç Olarak Karar Ağaçları ve Psikolojideki Yeri İnsan zihni, gün içerisinde binlerce irili ufaklı seçimle karşı karşıya kalır. “Ne giyeceğim?” gibi basit sorulardan, “Kariyerimi değiştirmeli miyim?” gibi varoluşsal…
Psikolojik dayanıklılığı en çok sınayan anlar, genellikle insanın kendi içsel süreçlerinden ziyade, dışarıdan gelen yoğun ve kontrolsüz duygusal dalgalarla karşılaşılan anlardır. Karşıda sesini yükselten, suçlayıcı bir dil kullanan veya fiziksel…
Karşıt Görüşle Karşılaştığında Zihinde Neler Olur? Bir inanca meydan okunduğunda, hissedilen şey sadece fikir ayrılığı değildir. Bu, çoğu zaman biyokimyasal bir alarmdır. Beden gerilir, kalp ritmi değişir ve zihin, bir…
Bilişsel Cimrilik Beyin, sadece gerçeği arayan bir felsefeci değil, aynı zamanda enerjiyi idareli kullanan tutumlu bir muhasebecidir. Vücut ağırlığının küçük bir yüzdesini oluşturmasına rağmen, günlük enerjinin yaklaşık beşte birini tüketen…
Erkekleri Psikolog Koltuğundan Uzak Tutan Nedir? Ruh sağlığı istatistiklerine bakıldığında ilginç ve bir o kadar da endişe verici bir paradoksla karşılaşırız: Erkekler, intihar ve madde bağımlılığı gibi ruhsal sıkıntıların en…
David Rosenhan’ın Psikiyatri Servislerindeki Sarsıcı Deneyi Ya mükemmel derecede akıl sağlığınız yerindeyse ama bir grup uzmana aksini inandıramazsanız ne olur? Ya size bir kez “deli” etiketi yapıştırıldığında, yaptığınız her normal…
